ಭಾರತದ ಕೃಷಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಹೃದಯವೇ ಮಾನ್ಸೂನ್ ಮಳೆ. ದೇಶದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೈತರು ತಮ್ಮ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ಮಳೆಯನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಮಳೆಗಾಲ ಆರಂಭವಾಗುವ ಮುನ್ನ ಹವಾಮಾನ ಇಲಾಖೆಯ ಮುನ್ಸೂಚನೆಗಳತ್ತ ಎಲ್ಲರ ಗಮನ ನೆಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಬಾರಿ “ಎಲ್ ನಿನೋ” ಎಂಬ ಜಾಗತಿಕ ಹವಾಮಾನ ವಿದ್ಯಮಾನ ಮತ್ತೆ ಚರ್ಚೆಗೆ ಬಂದಿದ್ದು, ಇದು ಭಾರತದ ಮಾನ್ಸೂನ್ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂಬ ಆತಂಕ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ.
ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಮಳೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಆಗದಿರುವುದು, ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿವೃಷ್ಟಿ ಹಾಗೂ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಕಡೆ ಬರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಗಮನಾರ್ಹ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ ನಿನೋ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಎಲ್ ನಿನೋ ಎಂದರೇನು?
ಎಲ್ ನಿನೋ ಎಂಬುದು ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಮಹಾಸಾಗರದ ಮಧ್ಯ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಭಾಗದ ಸಮುದ್ರ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ತಾಪಮಾನ ಸಾಮಾನ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಒಂದು ಹವಾಮಾನ ವಿದ್ಯಮಾನವಾಗಿದೆ. ಈ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆಯಿಂದ ಜಗತ್ತಿನ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳ ಗಾಳಿ, ಮಳೆ ಮತ್ತು ತಾಪಮಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಗಾಳಿಯ ಹರಿವು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಎಲ್ ನಿನೋ ಉಂಟಾದಾಗ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಮಳೆಗಾಲದ ಚಕ್ರ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಭಾರತದ ಮೇಲೆ ಎಲ್ ನಿನೋ ಪರಿಣಾಮ ಹೇಗಿರುತ್ತದೆ?
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಾನ್ಸೂನ್ ಮಳೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಹವಾಮಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ. ಎಲ್ ನಿನೋ ಸಕ್ರಿಯವಾದಾಗ ಮಾನ್ಸೂನ್ ಗಾಳಿಗಳ ಶಕ್ತಿ ಕುಗ್ಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ.
ಇದರಿಂದ:
- ಸಾಮಾನ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಳೆ
- ಮಳೆಯ ವಿಳಂಬ
- ಮಳೆಯ ಅಸಮಾನ ಹಂಚಿಕೆ
- ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ
- ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕುಸಿತ
ಮುಂತಾದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಉಂಟಾಗಬಹುದು.
ಕರ್ನಾಟಕದ ರೈತರಿಗೆ ಏಕೆ ಕಳವಳ?
ಕರ್ನಾಟಕದ ಬಹುತೇಕ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಳೆಯಾಧಾರಿತ ಕೃಷಿಯೇ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಶಿವಮೊಗ್ಗ, ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು, ಹಾವೇರಿ, ದಾವಣಗೆರೆ, ಚಿತ್ರದುರ್ಗ, ರಾಯಚೂರು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವೆಡೆ ರೈತರು ಮಾನ್ಸೂನ್ ಮಳೆಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಮಳೆ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ:
- ಬಿತ್ತನೆ ವಿಳಂಬವಾಗಬಹುದು
- ಬೆಳೆ ಮೊಳಕೆ ಸಮಸ್ಯೆ
- ನೀರಾವರಿ ಕೊರತೆ
- ಉತ್ಪಾದನೆ ಇಳಿಕೆ
- ರೈತರ ಆದಾಯಕ್ಕೆ ಹೊಡೆತ
ಉಂಟಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಯಾವ ಬೆಳೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮ?
ಎಲ್ ನಿನೋ ಪರಿಣಾಮದಿಂದ ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ ಕೆಲವು ಬೆಳೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗಬಹುದು.
ಭತ್ತ
ಭತ್ತ ಬೆಳೆಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ನೀರು ಅಗತ್ಯವಿರುವುದರಿಂದ ಮಳೆ ಕೊರತೆಯು ನೇರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ಕಬ್ಬು
ನಿರಂತರ ನೀರಿನ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇರುವ ಕಾರಣ ಕಬ್ಬು ಬೆಳೆಗಾರರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸಬೇಕು.
ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ
ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕುಸಿಯಬಹುದು.
ತೊಗರಿ ಮತ್ತು ದ್ವಿದಳ ಧಾನ್ಯಗಳು
ಕಡಿಮೆ ನೀರಿನಲ್ಲಿಯೂ ಬೆಳೆಯುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಇದ್ದರೂ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಬರದಿಂದ ಸಮಸ್ಯೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದು.
ರೈತರು ಈಗಿನಿಂದಲೇ ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?
ತಜ್ಞರು ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
1. ನೀರಿನ ಸಂರಕ್ಷಣೆ
ಕೆರಗಳು, ಹಳ್ಳಗಳು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಹೊಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಮಳೆ ನೀರನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಬೇಕು.
2. ಕಡಿಮೆ ನೀರಿನ ಬೆಳೆಗಳ ಆಯ್ಕೆ
ಹೆಚ್ಚು ನೀರು ಬೇಕಾಗುವ ಬೆಳೆಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು.
3. ಹವಾಮಾನ ಮಾಹಿತಿ ಗಮನಿಸಿ
ಹವಾಮಾನ ಇಲಾಖೆ ಪ್ರಕಟಿಸುವ ಮುನ್ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು.
4. ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ
ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ನಷ್ಟಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ ಪಡೆಯಲು ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ಅತ್ಯಂತ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ.
ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ ನಿನೋ
ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಎಲ್ ನಿನೋ ಪರಿಣಾಮವೂ ಹೆಚ್ಚು ಗಂಭೀರವಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಭೂಮಿಯ ಸರಾಸರಿ ಉಷ್ಣಾಂಶ ಏರಿಕೆಯಿಂದ:
- ಹೆಚ್ಚು ಬಿಸಿಲು
- ಅತಿವೃಷ್ಟಿ
- ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಬರ
- ಬೆಳೆ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕುಸಿತ
ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಎಲ್ ನಿನೋ ಇದ್ದರೆ ಮಳೆ ಬರೋದಿಲ್ಲವೇ?
ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆ. ಎಲ್ ನಿನೋ ಇದ್ದರೆ ಮಳೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ ಎಂದರ್ಥವಲ್ಲ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಳೆಯೂ ಆಗಬಹುದು. ಆದರೆ ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಹಾಗೂ ಹಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಂಡುಬರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ.
ಅದರ ಕಾರಣದಿಂದ ರೈತರು ಆತಂಕಪಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುವುದು ಉತ್ತಮ.
ತಜ್ಞರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ
ಹವಾಮಾನ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರತಿ ಎಲ್ ನಿನೋ ವರ್ಷವೂ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವುದಿಲ್ಲ. ಸಮುದ್ರದ ತಾಪಮಾನ, ಗಾಳಿಯ ಚಲನೆ ಹಾಗೂ ಇತರ ಹವಾಮಾನ ಅಂಶಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬದಲಾಗಬಹುದು.
ಆದರೆ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದು ಯಾವಾಗಲೂ ಸುರಕ್ಷಿತ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದೆ.
ಸಮಾರೋಪ
ಎಲ್ ನಿನೋ ಪರಿಣಾಮದ ಬಗ್ಗೆ ಆತಂಕಗಳು ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಸರಿಯಾದ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ನಿರ್ವಹಣೆಯಿಂದ ರೈತರು ಸಂಭವನೀಯ ನಷ್ಟವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಹವಾಮಾನ ಮಾಹಿತಿ, ನೀರಿನ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಸೂಕ್ತ ಬೆಳೆ ಆಯ್ಕೆ ಮತ್ತು ಬೆಳೆ ವಿಮೆ ಮುಂತಾದ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದರಿಂದ ಎಲ್ ನಿನೋ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯ. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಹವಾಮಾನ ಇಲಾಖೆ ನೀಡುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.